سفالینه ها عمری برابر با عمر بشر دارند. بخشی از این دوام و بقا مدیون روایت­هایی است که انسان­ها در طول تاریخ در برخورد با سفالینه­ها داشته­اند. روایت­هایی که برآمده از آیین­ها و آداب و رسوم، مراسم دینی، برآمده از تاریخ، فرهنگ و زندگی روزمره مردم بوده است. سفالینه ها عمری برابر با عمر بشر دارند. بخشی از این دوام و بقا مدیون روایت­هایی است که انسان­ها در طول تاریخ در برخورد با سفالینه­ها داشته­اند. روایت­هایی که برآمده از آیین­ها و آداب و رسوم، مراسم دینی، برآمده از تاریخ، فرهنگ و زندگی روزمره مردم بوده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی روایت­های مردم تبریز از سفال، مفهوم ساخسی و ساخسی­نگری را مورد بررسی قرار می­دهد. جهت پاسخ به دو سوال اصلی تحقیق: 1- روایت مردم تبریز از مفهوم ساخسی و سفال چیست؟ 2-دیدگاه ساخسی­نگرایانه مردم تبریز به سفال را چگونه می­توان از منظر روایت­پژوهی طبقه­بندی کرد؟ از چارچوب مفهومی روایت­پژوهی بهره گرفته می­شود. روش گردآوری اطلاعات مصاحبه از مردم تبریز، پیاده سازی، کدگذاری و طبقه­بندی مفاهیم است. جامعه آماری تعداد 40 نفر زن ومرد در محدوده سنی 50 الی 80 سال می­باشد. جهت نمونه­گیری از روش هدفمند و اشباع نظری داده­ها استفاده شده است. نتایج حاصل از یافته­های تحلیلی نشان داد که دیدگاه ساخسی نگرایانه مردم در منطقه­ی تبریز تابع 15 مفهوم اولیه، 7 مضمون فرعی و 5 مضمون اصلی است. در باور عمومی مردم تبریز ظروف سفالی، شی‌ای بی‌ارزش بوده و زود می­شکند. به همین دلیل با نام  ساخسی (sakhsi) یا سَخسی شناخته می‌شود.  مطابق با نتایج تحقیق پنج مضمون اصلی شامل این موارد است؛ الف)بی‌ارزش دانستن سفال، ب)سفال نمادی از دهات وروستا،  ج)کیفیت پایین محصولات سفالی. د)یادآوری زندگی گذشتگان و نوستالژی  ه)هویت مذهبی. و) سبک­زندگی سلامت­محور با صبغه­ساخسی.
کلیدواژگان: روایت­پژوهی، ساخسی­نگری، سفال، سبک­زندگی.