fa تبیین هویت فرهنگی مردم بافق مبتنی بر کنشگری بافته‌‌های حصیری طراحی و فرم در هنرهای اسلامی 1 پژوهشي Original Research <div style="text-align: justify;">ارتباط میان انسان و اشیاء دور از ذهن می‌نماید؛ اما در طول تاریخ میان انسان و غیرانسان تعاملی برقرار بوده است. انسان به‌واسطۀ نیازهایش دست به خلق مصنوعات زده و آفریده‌هایش به‌تدریج خصوصیات خود را به زندگی او داده‌اند. از این گذر اهمیت بافته‌های حصیری به‌مثابه شبکه‌ای غیرانسانی در شکل‌دهی به زندگی مردم بافق مهم می‌نماید؛ یعنی اشیاء حصیری کاربردی اجزایی مؤثر و معنابخش از کل منسجم فرهنگ سنتی بافق بوده و به‌مثابه نمادی کلیدی در هویت بافق درک می‌شوند؛ بنابراین، پرسش این است که چگونه فرآورده‌های حصیری بافق در دادوستد با انسان، زیست هویتی او را شکل داده‌اند؟ تعامل بافته‌های حصیری و مردم بافق به چه نحو منجر به تبدیل مصنوعات به نشان‌های هویتی شده است؟ هدف از پژوهش حاضر، درک جایگاه بافته‌های حصیری در تعیین هویت زیستی مردم بافق است. در ضمن طبقه‌بندی مصنوعات حصیری بر اساس لیف نخل؛ پیسک، مغ و سیس نیز دغدغه‌ی پژوهش خواهد بود. به‌نظر می‌رسد میان بافته‌های حصیری و شکل‌گیری هویت فرهنگی مردم بافق ارتباط معناداری وجود دارد. به بیانی دیگر، مصنوعات حصیری بافق در شکل‌دهی به هویت اشخاص در اقلیم گرم و خشک کویر مرکزی ایران مؤثر بوده‌اند. پژوهش کیفی حاضر در دستۀ بنیادی قرار می‌گیرد و با روشی توصیفی_تحلیلی به مطالعه‌ی بافته‌های حصیری بافق بر اساس ماده‌ی اولیه و مبتنی بر رویکرد کنشگر- شبکه می‌پردازد. شیوه‌ی گردآوری اطلاعات کتابخانه‌ای و میدانی بوده است. ابزار تحقیق در بخش کتابخانه‌ای فیش‌برداری و در قسمت میدانی، مشاهده و مصاحبه‌های به‌دست‌آمده از سفر به بافق است. نتیجه آن‌که، بافته‌های حصیری بافق حاصل پیوند دانش بومی در طراحی و ساخت محصول و شناخت نیازهای اساسی مردم هستند. انسان در تعامل با محیط طبیعی و بر اساس مؤلفه‌ی اقلیم به آفرینش پرداخته و در نهایت، ویژگی‌های جغرافیایی موجب بافت مصنوعات حصیری اقلیمی شده و در طول تاریخ خصوصیات بافته‌ها به انسان منتقل‌شده‌اند.</div> <div style="text-align: justify;">The exchange between humans and objects seems far-fetched; but throughout history, there has been an interaction between humans and non-humans. Humans have created artifacts due to their needs, and their creations have gradually given their characteristics to their lives. From this perspective, the importance of woven straw as a non-human network in shaping the lives of the Bafq people is important; that is, functional woven straw objects are effective and meaningful components of the coherent whole of the traditional Bafq culture and are understood as a key symbol in the Bafq identity; therefore, the question is how Bafq woven straw products have shaped human bio-identity in trading with humans? The purpose of the research is to understand the place of woven straw in determining the biological identity of the Bafq people. In addition to classifying woven straw artifacts based on palm fiber; Pisk, Moq and Sis will also be the research concern. It seems that there is a significant relationship between the woven mats and the formation of the cultural identity of the Bafq people. In other words, the woven mats of Bafq have been effective in shaping the identity of individuals in the hot and dry climate of the central desert of Iran. The present qualitative research is in the fundamental category and uses a descriptive-analytical method to study the woven mats of Bafq based on the raw material and based on the actor-network approach. The method of collecting information was library and field.The result is that the humans have created through interaction with the natural environment and based on the climate component, and ultimately, geographical characteristics have led to the weaving of climatic wicker artifacts, and throughout history, the characteristics of the weavings have been passed on to humans.</div> هویت فرهنگی, مردم‌نگاری بافق, بافته‌ها به‌مثابه عناصر فرهنگی, حصیربافی بافق, کنشگری بافته‌‌های حصیری Cultural Identity, Bafq Ethnography, Weavings as Cultural Elements, Bafq Mat Weaving, Activism of Mat Weavings 89 120 http://jih-tabriziau.ir/browse.php?a_code=A-10-434-2&slc_lang=fa&sid=1 Samaneh Kakavand سمانه کاکاوند s.kakavand@art.ac.ir 10031947532846004725 10031947532846004725 Yes Department of Carpet, Faculty of Applied Arts, Iran University of Art, Tehran, Iran گروه فرش، دانشکده‌ هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران