fa بررسی دیوارنگاره‌های بوم‌پارچۀ ایران از نظر شیوۀ اجرا با نگاهی بر منتخبی از آثار اروپا مبانی نظری هنر اسلامی 2 پژوهشي Original Research <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:13.0pt;">&nbsp;برای حفظ آثار ارزشمند معماری، در قدم اول نیاز به شناخت کامل و همه جانبه از این آثار است. از بخش‌های ارزشمند آثار معماری، آرایه‌ها و دیوارنگاره‌های آن است. دیوارنگارۀ بوم&shy;پارچه گونه‌ای از دیوارنگاره‌ها است که از نظر مواد و مصالح، روش اجرا و بطور کلی از نظر ماهیت، با دیوارنگاره‌های معمول و متواتر تفاوت دارد. با توجه به این نکته که اولین مرحله برای حفظ اثر هنری، فهم و ادراک آن است، تفاوت این آثار به گونه‌ای است که انجام روش‌های معمول حفاظت و مرمت (بدون ادراک صحیح اثر) باعث خدشه‌دار شدن اصالت و تمامیت این آثار خواهد شد. متأسفانه تا کنون بصورت ویژه، پژوهشی در مورد معرفی و فن‌شناخت دیوارنگاره‌های بوم&shy;پارچه انجام نشده و شناخت کافی در حوزه‌های مختلف مربوط به این آثار وجود ندارد. سیر تحول، مواد و مصالح و نحوه اجرای این آثار، تأثیر عدم شناخت فنی دیوارنگاره‌های بوم‌پارچه در حفاظت اثر، که در واقع شناخت این‌ها مقدمه‌ای برای ارائه راهکار صحیح مرمتی است، از مجهولات این تحقیق است. هدف مقاله پیش رو شناخت فنی در حوزه اجرای این گونه از دیوارنگاره‌ها و همچنین شناخت سیر تحول این آثار، از طریق مطالعات کتابخانه‌ای، میدانی و تحلیل داده&shy;های بدست آمده است. به دلیل کمبود پژوهش و ثبت اطلاعات فنی به زبان فارسی در این حوزه، بیشتر مطالعات انجام شده در این تحقیق معطوف به دیوارنگاره‌های ‌بوم‌پارچۀ اروپایی است. این تحقیق از نظر روش، یک تحقیق کیفی است و با توجه به نوع و ضرورت مسأله، دو رویکرد نظری و تاریخی را می&rlm;توان معرفی نمود. مطالعات نشان داد که در دوره رنسانس جهت حل برخی از مشکلات دیوارنگاره‌های بزرگ و سقف‌نگاره‌ها، در مراحل اجرا به مرور زمان تغییراتی را بوجود آوردند که در نهایت شیوه‌ای متفاوت و جدید از دیوارنگاره بوجود آمد که در این تحقیق به نام دیوارنگارۀ ‌بوم‌پارچه نامیده می‌شود. گونه‌ای از دیوارنگارۀ بوم‌پارچه در ایران، از دورۀ ایلخانی به‌جا مانده است که در مقایسه با آثار اروپایی، قدمت بیشتری دارد. در حوزه چگونگی بوجود آمدن این شیوه، مراحل و شیوه اجرا، نمونه‌های آن در طول تاریخ، تأثیر عدم شناخت فنی دیوارنگاره‌های بوم‌پارچه در حفاظت آن، در پژوهش حاضر شناخت</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:B Mitra;"><span style="font-size:13.0pt;">نسبتاً مناسبی به دست آمد. </span></span></span></p> <p>Murals are the main, media of human culture and civilization and the place and its long history in Iranian art is clear. There are specific forms of mural paintings in some Iranian architecture that are different from other usual wall paintings in materials, methods as well as implementation techniques. Unfortunately, these mural paintings are not studied certainly until now. Therefore, further investigation is needed due to the importance of this issue. Regarding to importance of necessity of art understanding before conservation, it is obvious that common conservation procedures on these relics (without appropriate understanding) have an inappropriate results on authenticity and integrity of the relics. Unfortunately, there is not adequate research about technology and conservation of these relics and related fields.&nbsp; Historical points, manufacturing and used materials, effects of technological problems, as introduction to conservation plan were main questions. The aim of this research is the identification of history of development, and used materials and techniques in these historic paintings by field and literature investigations. Technological understanding of this kind of murals during the time by application of literature review and data explanation. Due to low information in Persian, European Marouflaged Mural has been studied more than Iranian relics. The research subject and case studies are studied in a qualitative and descriptive research method and the subject is considered with ten historical and theoretical aspects. These paintings are executed on the layer of cloth (canvas) and then installed on the wall that is known as a part of the architecture arrays. This research at the first library study is conducted and then according to the results, the field studies are carried out and finally, the data are analyzed. Knowing the number of Marouflage according to literature review, the identification of constituent layers of Marouflage according to field studies, and Understanding the differences between a common wall Paintings and Marouflaged Mural in Iran, are the results of this paper. In this paper, the process of formation of this type of wall painting in Iran was studied and present examples of this method in Iranian architecture are introduced and explained. some of the architectural interior surfaces are decorated by the textile painting by&nbsp; Marouflaged in Ilkhanid, Safavid and Quajar period; funerary monuments with polygonal plan have the most decorative surfaces such as Soltanieh Dome, Sheykh Safi mausoleum, Maryam church, Golestan palace and etc. According to studies, there was technical change in manufacturing process of large wall paintings and ceiling paintings at Renaissance period. It resulted to production of new kind of murals which known as Marouflaged Mural. The research obtained appropriate results about production, manufacturing, historical samples and effect of technological problems on conservation of Marouflaged Mural.</p> دیوارنگارۀ ‌بوم‌پارچه, نقاشی, دورۀ اسلامی, فن‌شناسی canvas-Marouflaged Mural, painting, Islamic Period, Technology 65 76 http://jih-tabriziau.ir/browse.php?a_code=A-10-117-1&slc_lang=fa&sid=1 Yaser Hamzavi یاسر حمزوی Y.hamzavi@tabriziau.ac.ir 10031947532846001254 10031947532846001254 Yes Tabriz Islamic Art University استادیار دانشکدۀ خفاظت آثار فرهنگی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران