دوفصلنامه
برگشت به فهرست مقالات |
برگشت به فهرست نسخه ها
آذر جهان یار*1 
، داود رنجبران2 ، احمد تندی2
، داود رنجبران2 ، احمد تندی2
1- دانشگاه هنر ایران ، azar1788@gmail.com
2- دانشگاه هنر ایران
2- دانشگاه هنر ایران
چکیده: (17 مشاهده)
در دوره تیموری کتابآرایی شیراز با حمایت شاهزادگان هنردوست، به اوج رسید. در این میان جُنگها که ترکیبی از شعر و نثر بودند برای هنرمندان فرصتی بودند تا تذهیب و نگارگری را در فضایی متنوعتر تجربه کنند. مقاله حاضر به بررسی چهار جُنگ مصورِ وابسته به کتابخانه ابراهیم سلطان تیموری میپردازد که از نمونههای شاخص هنر کتابآرایی مکتب شیراز، در قرن نهم هجری به شمار میروند. این نسخهها شامل متون منظوم و منثور با مضامین ادبی و تعلیمیاند که نشاندهنده ذوق فرهنگی و هنری در دربار تیموری هستند. هدف پژوهش حاضر، تحلیل بصری و نسخهشناختی این چهار جُنگ منتخب است تا مشخص شود در نسخههای خطی دربار ابراهیم سلطان از چه تمهیدات زیباشناختی و الگوهای ساختاری برای ایجاد یکپارچگی و وجود سبکی واحد در نگارهها و تذهیبها بهره بردهاند؟ پژوهش حاضر از نوع کیفی و روش آن توصیفی تحلیلی است و دادهها بر پایه مطالعات کتابخانهای، مشاهده مستقیم و بررسی تطبیقی نگارهها گردآوری شدهاند. جامعه آماری شامل 4 جُنگ مصور از کتابخانه ابراهیم سلطان تیموری است که بهصورت هدفمند انتخاب شدهاند. در تحلیل آثار، مطالعه استنادی و شیوه تحلیل محتوا استفاده شدهاست. یافتهها نشان میدهد که سبک تصویری این جُنگها، بازتابی از زبان تصویری خاص مکتب شیراز در دوره تیموری است، زبانی که با تداوم سنتهای آلمظفر و آلجلایر، اما با سادگی و خلوتی فضا، کاربرد رنگهای مات و خاموش و استفاده از پالتهای آبی و طلایی، چهرهای مستقل یافته است. نتیجه پژوهش بیانگر آن است که جُنگهای کتابخانه ابراهیم سلطان، ضمن برخورداری از ویژگیهای سبکی مشترک، در جزئیات تفاوتهایی دارند که مطالعه آنها به شناخت دقیقتر تحول نگارگری و تذهیب شیراز در سده نهم هجری یاری میرساند.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
