دوره 9، شماره 1 - ( دوفصلنامه 1404 )                   جلد 9 شماره 1 صفحات 141-125 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Rafiei Rad R, Shad Ghazvini P. (2025). The Model of External Evaluative Criticism in Paintings, Based on The Essence Movement, Extracted from the Transcendental Wisdom of Sadr Al-din Shirazi. JIC. 9(1), 125-141. doi:10.61882/jic.9.1.395
URL: http://jih-tabriziau.ir/article-1-395-fa.html
رفیعی راد رضا، شاد قزوینی پریسا.(1404). الگوی نقد ارزیابانه‌ی برون‌نگر درآثار نقاشی، بر مبنای حرکت جوهریه، مستخرج از حکمت متعالیه‌ی صدرالدین شیرازی هنرهای صناعی اسلامی 9 (1) :141-125 10.61882/jic.9.1.395

URL: http://jih-tabriziau.ir/article-1-395-fa.html


1- گروه نقاشی، دانشکده‌ هنر، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران
2- گروه نقاشی، دانشکده‌ هنر، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران ، shad@alzahra.ac.ir
چکیده:   (1672 مشاهده)
با تفکیک نقد هنری و تاریخ هنر از یکدیگر، نقد هنری در دوران معاصر در سایه‌ی رویکردها در پارادایم‌های مختلف رشد نموده و با نظریه‌ها و روش‌ها در علوم انسانی پیوند یافته است. عدم وجود دستگاه نظری در نقد هنری، بر ضرورت تقاضا برای بهره‌گیری از رویکرد‌ها در منابع فلسفی بومی تأکید می‌نماید. کتب فلسفی صدرا که تحت الگویی پژوهشی، آغاز و انجام نفس را در حرکت ذاتیه‌ی جوهریه در چهار سفر توضیح می‌دهد، پیوندی ‌است میان روش عقلانی و سلوک عرفانی، در معرفت‌شناسی صدرا و نمونه‌ی مناسبی جهت رفع این نیاز می‌باشد. هدف پژوهش حاضر نیز ارائه‌ی یک مدل علمی از نقد هنری (نقاشی) است که در آن اثر هنری (نقاشی) حرکت در جوهر را از محسوس به معقول و از کثرت به وحدت در بستر نقد آغاز نموده و در نهایت مورد ارزیابی در فرم و محتوا قرار می‌گیرد. پژوهش حاضر به چگونگی استخراج الگوی نقد ارزیابانه‌ی برون‌نگر از آراء صدرا در اسفار اربعه، خواهد پرداخت. پژوهش کیفی حاضر با استفاده از روش توصیفی‌ـ تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای به انجام رسیده است. الگوی نقد نقاشی (ارزیابانه‌ی برون‌نگر) بر مبنای الگوی پژوهشی صدرا، در مرحله‌ی اول (امور عامه) به تشریح ماهیت کلی ذاتی و عرضی و نیز علل ناقصه و در مرحله‌ی دوم مطابق با سفر دوم (علم طبیعی)، به مقولات کَم، کیف، وَضع، اَین، مَتی، ملک، اَن‌یفعل، اَن‌ینفعل در اثر نقاشی پرداخته و در مرحله‌ی سوم به تحلیل دستاورد‌های مراحل پیشین و حصول علم و ایجاد و انشاء ماهیت به‌نحو قیام صدوری با حصول به «فرضیه‌ی وحدت‌بخش» و کشف «غایت» در اثر می‌پردازد. در مرحله‌ی چهارم به ارزیابی اثر در ارتباط با فرضیه‌ی وحدت‌بخش و غایت پرداخته و هر آنچه در اثر دارای ارزش است آشکار شده و به این ترتیب، ارزش دریافتی مخاطب با ارزش دستاوردی اثر، برابر یا نزدیک خواهد شد.
متن کامل [PDF 649 kb]   (788 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: مبانی نظری هنر اسلامی
دریافت: 1404/1/17 | پذیرش: 1404/3/26 | انتشار: 1404/4/9

فهرست منابع
1. Anderson, Tom. (1991). The Content of Art Criticism, Art Education, Vol 44, No.1. [DOI:10.2307/3193263]
2. Blandy, Douglas Emerson & Congdon, Kristin. (1991). Pluralistic Approaches to Art Criticism, Bowling Green state University Popular Press.
3. Barrett, Terry. (1994). Criticizing Art: Undrestanding te Comtemporary, McGraw-Hill Edication.
4. Barrett, Terry (2012) Art Criticism, Understanding Contemporary Art, translated by Kamran Ghairabi, Tehran: Nika Publishing.[In Persian].
5. Carroll, Noel. (2008). On Criticism (Thinking in Action), England: Routledge.
6. Darabi, Helia (2015) Approaches and Patterns in Visual Art Criticism: A Research in Educational Metacriticism, PhD Thesis, Faculty of Applied Arts, Tehran University of Art, Iran. .[In Persian].
7. Desmond, Kathleen. (2011). Ideas About Art, Wiley Blackwell, Oxford. [DOI:10.1002/9781444396010]
8. Elkins, James & Newman, Michael. (2008). The State of Art Criticism, London: Routledge. [DOI:10.4324/9780203479308]
9. Elkins, James. (2003). Art Critisism, in Oxford Groove Dictionary of Art. [DOI:10.1093/gao/9781884446054.article.T004330]
10. Hematjoo, Elnaz (2012) Comparison of the Epic and Mystical Journey Pattern, Master's Thesis, Faculty of Persian Language and Literature, Urmia University, Iran.
11. Faramarz Qaramaleki, Ahad. (2006). Methodology of Mulla Sadra's Philosophy, Sadra's Memoirs, No. 43, (24-28). [In Persian].
12. Ghasemi, Masoumeh. (2021). Kant's Aesthetic Formalism in the Criticism of Nick Zangweil and Extracting the Method of Artistic Criticism from It, Master's Thesis, Faculty of Arts, Semnan University, Iran. [In Persian].
13. Gholizadeh, Reyhaneh. (2011). French Art Criticism from the Late 18th Century to the End of the 20th Century, Faculty of Art, Al-Zahra University (S), Iran. [In Persian].
14. Ghomsheh, Mohammad Reza. (2011). Collection of Works of Mohammad Reza Ghomsheh, "Irfan" Software, Version 2, Islamic Sciences Computer Research Center. [In Persian].
15. Haeri Yazdi, Mehdi (1989), Introduction to the Book of Asfar, Irannameh, No. 29, pp. 48-57. [In Persian].
16. Hassanzadeh Karimabad, Davud. (1991). Asfar Arba'ah in Islamic Mysticism, Mystical Wisdom, Year 1, No. 2, pp. 9-39. [In Persian].
17. Harris, Jonathan. (2006). History, Key Concepts, London: Routledge. [DOI:10.4324/9780203627198]
18. Houston, K. (2012). An Introduction to Art Criticism: Histories, Strategies, and Voices. New York: Pearson.
19. Hutcheson, Francis. (1973). An inquiry Concerning Beauty, Order, Harmony, Design, Edited with Introduction and Notes: Peter Kivy, Pubilsher: Martinus Nijhoff/ The Hage.
20. Jalalian, Mina. (2009). Analytical study of the theoretical foundations of art criticism in Rumi's works, Master's thesis, Faculty of Fine Arts, University of Tehran, Iran. [In Persian].
21. Kakaei, Qasem. (2002). Unity of Existence as narrated by Ibn Arabi and Eckhart, Tehran: Hermes. [In Persian].
22. Mahmoudi Tazekand, Fatemeh. (2015). Indicators of Art Criticism from Postmodernism to Post-Postmodernism, Master's thesis, Faculty of Art, Al-Zahra University (S), Iran. [In Persian].
23. Namdarian, Ahmad Ali & Khani, Somayeh & Parisa, Hashempour. (2021). Analysis of the crystallization of the theory of the four directions in the architecture of Naghshe Jahan Square in Isfahan, Sadra's Khednameh, Volume 25, Number 4 (serial 104), 107-122. [In Persian].
24. Qaysari, Davud bin Mohammad. (1996). Sharh Fusûs-ul-Hakam, First Edition, Tehran: Scientific and Cultural Publishing Company. [In Persian].
25. Rafiei Rad R & Namvar Motlagh B. (2021). A Comparative Study of theosophist's quadruplet Journeys, in Mulla Sadra's Perspective, and Joseph Campbell's Theory of monomyth. JIM. 12(2), 89-114. [In Persian].
26. Rafiei Rad, R. and Shad Gazvini, P. (2025). Correspondence of the Components of External Evaluative Art Criticism with Mulla Sadra's Four Intellectual Journeys in Transcendent Philosophy. Paykareh, 14(41), 51-64. http//doi.org/10.22055/pyk.2025.20225
27. Rafiei Rad,R. and Shad Ghazvini,P. (2026). AN EXEGETICAL EVALUATION OF PAINTING BASED ON THE OUTWARD-ORIENTED CRITICAL FRAMEWORK DERIVED FROM THE PHILOSOPHICAL VIEWS OF ṢADR AL-DĪN SHĪRĀZĪ (A CASE STUDY: THE CORONATION OF AHMAD SHAH DURRANI BY ABDUL GHAFOOR BRESHNA). Journal of Sistan and Baluchistan Studies, 6(1), 21-33. http//doi.org/10.22034/jsbs.2025.528241.1091
28. Sadr al-Din Shirazi, Muhammad ibn Ibrahim. (1987). Translation and commentary on the evidences of the Lord in the religious methods, translated by Dr. Javad Mosleh, Tehran: Soroush. [In Persian].
29. Sadr al-Din Shirazi, Muhammad ibn Ibrahim. (1420 AH). Collection of Philosophical Treatises, Tehran: Hekmat. [In Persian].
30. Sadr al-Din Shirazi, Muhammad ibn Ibrahim. (1981). Al-Hikmah al-Muttaaliyyah fi al-Asfar al-Aqli al-Araba, Beirut: Ihya al-Tarath Publications. [In Persian].
31. Soroush, Abdul Karim. (undated). Wisdom in Islamic Culture, Enghelab University, issues 98 and 99. [In Persian].

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به نشریه هنرهای صناعی اسلامی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2026 CC BY-NC 4.0 | Journal of Islamic Crafts

Designed & Developed by : Yektaweb