1- دانشگاه شاهد
2- ،Eghbali@shahed.ac.ir
2- ،
چکیده: (43 مشاهده)
موزۀ هنر اسلامی دوحه (MIA) ، پربازدیدترین موزۀ قطر در سال ۲۰۲۲ که در چیدمان گالریهای خود بازنگری کرد. با وجود اهمیت گفتمانی این موزه و نیز به کارگیری ابزارهای موزهشناسی در این تغییر، تاکنون از منظر موزهشناسی جدید مطالعه نشده است. هدف از این پژوهش تبیین فرایند چرخش گفتمانی موزه در این تغییر و شناسایی عناصر سازندۀ آن است؛ بنابراین این سوالات مطرح میشوند:
1- بازچیدمان موزۀ هنر اسلامی دوحه چه تغییراتی در گفتمان روایت موزه ایجاد کرده است؟ 2- کدام مفاهیم موزهشناسی جدید در خدمت پیشبرد گفتمان موزه قرار گرفته است؟ این مطالعه از نوع کیفی است که با بهرهگیری از رهیافت گفتمان ارنست لاکلا و شانتال موفه و با تکیه بر پارادایم «موزهشناسی جدید» انجام شده است. واحد تحلیل، تمامی ۱۸ گالری بازطراحی شدۀ موزه بوده، که بهصورت توصیفی - تحلیلی مورد واکاوی قرار گرفتهاند. یافتهها نشان میدهد، موزه، متأثر از نقدها و پژوهشهای میدانی که بر روی آثار و بازدیدکنندگان دهۀ گذشته صورت گرفته، تصمیم به تغییر در چیدمان موزه گرفته است. موزۀ دال مرکزی گفتمان خود را از «هنر اسلامی» (شیمحور) متمایل به فضای پسااستعماری به دال «تمدن اسلامی» (معنامحور) گسترش داده است و با بهکارگیری موزهشناسی شمولگرا (Inclusion)، مفهوم «امت واحد» را بهعنوان یک دال خالی، دوباره بازسازی کرده است. در نتیجه، این بازطراحی از سه عنصر اصلی موزهشناسی جدید شامل « شمول گرایی»، «دسترسپذیری» و «تنوع» که هم ارز با سه مولفۀ گفتمانی « امت اسلامی در گسترۀ جهانی»، « اسلام به مثابۀ دین عقلانی»، « اسلام دین تنوع فرهنگی » است، استفاده کرده است .
1- بازچیدمان موزۀ هنر اسلامی دوحه چه تغییراتی در گفتمان روایت موزه ایجاد کرده است؟ 2- کدام مفاهیم موزهشناسی جدید در خدمت پیشبرد گفتمان موزه قرار گرفته است؟ این مطالعه از نوع کیفی است که با بهرهگیری از رهیافت گفتمان ارنست لاکلا و شانتال موفه و با تکیه بر پارادایم «موزهشناسی جدید» انجام شده است. واحد تحلیل، تمامی ۱۸ گالری بازطراحی شدۀ موزه بوده، که بهصورت توصیفی - تحلیلی مورد واکاوی قرار گرفتهاند. یافتهها نشان میدهد، موزه، متأثر از نقدها و پژوهشهای میدانی که بر روی آثار و بازدیدکنندگان دهۀ گذشته صورت گرفته، تصمیم به تغییر در چیدمان موزه گرفته است. موزۀ دال مرکزی گفتمان خود را از «هنر اسلامی» (شیمحور) متمایل به فضای پسااستعماری به دال «تمدن اسلامی» (معنامحور) گسترش داده است و با بهکارگیری موزهشناسی شمولگرا (Inclusion)، مفهوم «امت واحد» را بهعنوان یک دال خالی، دوباره بازسازی کرده است. در نتیجه، این بازطراحی از سه عنصر اصلی موزهشناسی جدید شامل « شمول گرایی»، «دسترسپذیری» و «تنوع» که هم ارز با سه مولفۀ گفتمانی « امت اسلامی در گسترۀ جهانی»، « اسلام به مثابۀ دین عقلانی»، « اسلام دین تنوع فرهنگی » است، استفاده کرده است .
واژههای کلیدی: موزه هنر اسلامی دوحه (MIA)، گفتمان لاکلا و موفه، موزهشناسی جدید، شمولگرایی، تمدن اسلامی.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
