دوره 10، شماره 1 - ( دوفصلنامه 1405 )
جلد 10 شماره 1 صفحات 254-229 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Khoshsima D, Arbabi B. (2026). Technical and Aesthetic Analysis of the Carpets from Dar al-Masakin of Rasht (1926–1927 CE). , JIC. 10(1), 229-254. doi:10.66224/jic.10.1.418
URL: http://jih-tabriziau.ir/article-1-418-fa.html
URL: http://jih-tabriziau.ir/article-1-418-fa.html
خوش سیما دانیال، اربابی بیژن.(1405). تحلیل ابعاد فنی و زیبایی‌شناختی قالی‌های دارالمساکین رشت (۱۳۰۵_ ۱۳۰۶ ه.ش) , هنرهای صناعی اسلامی. 10 (1) :254-229 10.66224/jic.10.1.418
1- دانشکده هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران ، danialkhoshsima1@gmail.com
2- گروه فرش، دانشکده هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران
2- گروه فرش، دانشکده هنرهای کاربردی، دانشگاه هنر ایران، تهران، ایران
چکیده: (1838 مشاهده)
قالیبافی در گیلان، برخلاف مراکز شناخته‌شده قالیبافی ایران، کمتر موضوع پژوهش‌های نظام‌مند قرار گرفته و همین امر موجب شده است که نقش این منطقه در نظام تولیدی قالیبافی ایران در هاله‌ای از ابهام باقی بماند. وجود پنج تخته قالیچه باقیمانده از سال‌های ۱۳۰۵ و ۱۳۰۶ هجری شمسی که در دارالمساکین رشت و زیر نظر بلدیه(شهرداری) طبق پیشنهاد شهردار آن سال‌ها، تولید شده‌اند، یکی از معدود شواهد مستند از فعالیت قالیبافی در این خطه به شمار می‌روند. این پژوهش با هدف بررسی فنی و زیبایی‌شناختی این آثار و بازشناسی جایگاه آن‌ها در بستر قالیبافی ایران انجام شده است. روش تحقیق توصیفی–تحلیلی با رویکرد تاریخی و مبتنی بر گردآوری داده‌ها از طریق منابع کتابخانه‌ای، بررسی‌های میدانی و مشاهده مستقیم نمونه‌ها بوده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که این قالیچه‌ها به دستان بافندگان گیلانی (رشتی) و بهره‌گیری از مواد اولیه بومی، همراه با رنگرزی گیاهی و معدنی، اما تحت تأثیر الگوهای طراحی و نظارت استادکاران مهاجر کاشانی تولید شده‌اند. تحلیل فنی حاکی از تراکم گره میان ۳۵ تا ۵۰ گره در ۶٫۵ سانتی‌متر، ساختار بافت به روش فارسی و هم‌افزایی میان مهارت بافندگان گیلانی و دانش تخصصی واردشده از مراکز کاشان، فراهان و ساروق است. در بُعد زیبایی‌شناختی نیز تمامی نمونه‌ها دارای طرح لچک‌ترنج‌اند و رنگ‌های سرمه‌ای و کرم بیشترین حضور را دارند؛ همچنین پخش هماهنگ رنگ‌های تیره و روشن مطابق سنت طراحی شهری صورت گرفته است. از میان این پنج نمونه، سه تخته دارای کتیبه و دو تخته بدون کتیبه‌اند. نتایج نشان می‌دهد که این قالیچه‌ها نه‌تنها از نظر فنی و زیباشناختی قابل توجه‌اند، بلکه به‌عنوان مستنداتی معتبر می‌توانند سهم گیلان را در تاریخ قالیبافی ایران و تأثیر شرایط اجتماعی، مهاجرت استادکاران و سیاست‌های شهری بر شکل‌گیری تولیدات این دوره روشن‌تر سازند.
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
بررسی و نقد هنرهای اسلامی در دوره معاصر
دریافت: 1404/9/16 | پذیرش: 1405/1/26 | انتشار: 1405/4/9
دریافت: 1404/9/16 | پذیرش: 1405/1/26 | انتشار: 1405/4/9
فهرست منابع
1. Dadash Adab, T. (2019). A feasibility study of carpet design, motifs, and color capacities for localization in Gilan Province (Master's thesis). Faculty of Architecture and Art, University of Kashan. [In Persian].
2. Daryaei, N. (2007). Aesthetics in Iranian handwoven carpets. Tehran: National Carpet Center of Iran. [In Persian].
3. Majhūl al-Mu'allif. (1983). Hudūd al-'Ālam min al-Mashriq ilā al-Maghrib (Written in 372 AH; Edited by M. Sotoudeh). Tehran: Tahouri Library. [In Persian].
4. Nosrati Lialmani, S., & Youzbashi, A. (2020). Identification of Gilan kilim motifs and their application in designing men's and women's administrative uniforms. Iranian Journal of Industrial Arts. [In Persian].
5. Rajabi, S. (2016). An investigation into the status of carpet weaving in Gilan Province (Master's thesis). Faculty of Applied Arts, University of Art, Tehran. [In Persian].
6. Shad Qazvini, P. (2010). The hidden treasure in Gilan kilim motifs. Ganjineh Asnad Quarterly Journal. [In Persian].
7. Shad Qazvini, P. (2009). The diversity of motifs in handwoven kilims of Gilan. Ketab-e Mah-e Honar Monthly Journal, Issue 128.
8. Tasnimnews. (2019/09/25)/fa/news/1398/07/03/2104267 https:// www.tasnimnews.com. [In Persian].
9. isna. (2024/04/28) /news/1403020906564 https:// www.isna.ir. [In Persian]. hamshahrionline. (2021/10/18) /news/632823/ https:// www.hamshahrionline.ir. [In Persian].
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
